Super Market

Ρομποτικά super markets

 
Καλά ή Κακά είναι τα νέα;;;

Όταν η Amazon ανακοίνωσε τον Ιούνιο ότι αγοράζει την «Whole Foods» για 13,7 δισεκατομμύρια δολάρια, προκάλεσε έντονο προβληματισμό σχετικά με το τι ακριβώς σχεδίαζε να κάνει με την αλυσίδα super market που πουλάει υψηλής διατροφικής αξίας προϊόντα.

Η Amazon, όπως φαίνεται, είχε κάνει σαφή επιχειρηματικά βήματα για να εισέλθει στον κλάδο πώλησης φρέσκων προϊόντων, κάτι που απέχει όμως πολύ από τους τομείς εξειδίκευσής της. Η Amazon ήταν και εξακολουθεί να είναι ένας από τους πιο επιθετικούς επενδυτές στη Ρομποτική και στην τεχνολογία Τεχνητής Νοημοσύνης.

Πριν από έξι χρόνια, η Amazon αγόρασε την «Kiva», εταιρεία που παράγει κινούμενα ρομπότ, προς διευκόλυνση της αυτοματοποίησης των κέντρων διανομής της εταιρείας, εξοικονομώντας έτσι δισεκατομμύρια δολάρια. Επομένως, ήταν αυτονόητο κατά τη στιγμή της εξαγοράς της «Whole Foods» ότι η Amazon θα προσπαθούσε να αυτοματοποιήσει και την αλυσίδα των super markets.

Με το άνοιγμα αυτήν την εβδομάδα, στο Σιάτλ, του πρώτου αυτοματοποιημένου μανάβικου της Amazon, με την ονομασία «Amazon Go», το όραμα του Jeff Bezos για το μέλλον της λιανικής έγινε πια σαφές. Πρόκειται για ένα όραμα που περιλαμβάνει πολύ λίγους ανθρώπους στο εργατικό δυναμικό. Αυτό που δημιούργησε ο Μπέζος έχει συνέπειες για τους οικονομολόγους, τους εργοδότες και τους ανθρώπους που χαράσσουν πολιτικές, και θα πυροδοτήσει σίγουρα τη συζήτηση γύρω από την αυτοματοποίηση και το μέλλον της εργασίας.

Η αυτοματοποίηση εξαπλώνεται σε όλες τις βιομηχανίες μεταποίησης στον πλανήτη, εισάγοντας την Τεχνολογία στη γραμμή παραγωγής, για να αναλάβει τη δουλειά κάποιων φορολογητέων θέσεων εργασίας που στηρίζονται σε επαναλαμβανόμενες κινήσεις. Τα ρομπότ αρχικά σχεδιάστηκαν για να καταστήσουν τις θέσεις εργασίας των ανθρώπων λιγότερο αγχωτικές και πιο αποδοτικές.

Η Τεχνολογία, όμως, εξελίσσεται με τέτοιο ρυθμό που οι ρόλοι - εμφανώς πλέον - φαίνεται να αντιστρέφονται. Οι άνθρωποι, δηλαδή, βοηθούν τα μηχανήματα να εκτελούν σχεδόν όλες τις εργασίες, και μερικές φορές απλά παρίστανται ως επιστάτες για τυχόν βλάβη. Κάποια στιγμή, οι εργαζόμενοι μπορεί να μη χρειάζονται καθόλου και πουθενά, ή τουλάχιστον όχι με τον ίδιο τρόπο που είναι απαραίτητοι στις μέρες μας.

Η λιανική, με το απρόβλεπτο φυσικό της περιβάλλον και τις συνεχείς αλληλεπιδράσεις των πελατών, σε αντίθεση, θεωρήθηκε τομέας που πολύ πιο δύσκολα θα εισχωρούσε η αυτοματοποίηση σε σχέση με τον τομέα της βιομηχανίας. "Η αυτοματοποίηση υψηλής τεχνολογίας στο λιανικό εμπόριο θα έρθει με καθυστέρηση", λέει ο Daron Acemoglu, οικονομολόγος στο M.I.T., ο οποίος μελετά τη σχέση αυτοματοποίησης και αγοράς εργασίας. "Υπάρχουν υπαλληλικές θέσεις που έχουν ήδη αυτοματοποιηθεί, όπως οι ταμίες και ούτω καθεξής, αλλά πολλοί άλλοι τομείς, όπως τα μανάβικα και τα εμπορικά κέντρα, είναι πίσω σε σχέση με τις βιομηχανίες όσον αφορά στην είσοδο των ρομπότ, επειδή τα καθήκοντα που εκτελούν οι άνθρωποι εκεί είναι συχνά πιο περίπλοκα".

Αντί να ψεκάζουν, για παράδειγμα, κατ' επανάληψη βαφή πάνω σε αυτοκίνητα ή να κάνουν τρύπες σε χάλυβα, οι λιανοπωλητές βοηθούν συχνά τους αγοραστές, απαντούν σε ερωτήσεις και στοκάρουν τα ράφια. "Είναι κάπως πιο δύσκολο…", δηλώνει ο Acemoglu, "…αυτήν τη στιγμή να οδηγηθεί η χονδρική σε πλήρη αντικατάσταση όλων των εργαζομένων και ευτυχώς γι’ αυτό....".

Ωστόσο, ο Acemoglu αναγνωρίζει, ότι η «Amazon Go» είναι ένα σημάδι για το τι πρόκειται να ακολουθήσει. Τα καταστήματα λιανικής απασχολούν 4,8 εκατομμύρια άτομα, σύμφωνα με τη Στατιστική Υπηρεσία Εργασίας. Αυτοί και εκατομμύρια άλλοι που εργάζονται σε υποστηρικτικούς ρόλους σε επιχειρήσεις λιανικής πρόκειται αναπόφευκτα να επηρεαστούν στο άμεσο μέλλον.

Για δεκαετίες, η συνήθης συζήτηση μεταξύ των οικονομολόγων ήταν ότι οι τεχνολογικές εξελίξεις έχουν δημιουργήσει περισσότερες (ή τουλάχιστον ίσες) θέσεις απασχόλησης από αυτές που έχουν εξαλείψει, μετακινώντας συχνά τους εργαζόμενους σε πιο εξευγενισμένους ρόλους που δεν μπορούσαν να αυτοματοποιηθούν. Οι διαχειριστές τραπεζικών λογαριασμών, για παράδειγμα, αντικαταστάθηκαν σε μεγάλο βαθμό από τα Α.Τ.Μ.s, αλλά ο αριθμός των απασχολουμένων στις τράπεζες εντούτοις αυξήθηκε.

Τα τελευταία χρόνια, όμως, καθώς η Ρομποτική και η Τεχνητή Νοημοσύνη έχουν κάνει τεράστια τεχνολογικά άλματα, η συζήτηση γύρω από το θέμα έχει λάβει άλλες διαστάσεις. Πολλοί οικονομολόγοι υποστηρίζουν πια ότι η ισορροπία των θέσεων εργασίας που δημιουργούνται έναντι των θέσεων εργασίας που εξαλείφονται έχει αρχίσει να διαταράσσεται, γεγονός που σχεδόν σίγουρα θα οδηγήσει σε μεγαλύτερη εισοδηματική ανισότητα.

Η δυνατότητα να κάνεις τις αγορές σου σε ένα κατάστημα χρησιμοποιώντας (συχνά σε κατάσταση τρέλας!) περίπτερα ‘αυτόματης αγοράς’ έχει υπάρξει για κάποιο χρονικό διάστημα καί στο παρελθόν. Η επανάσταση που φέρνει η «Amazon Go» στο όλο βίωμα είναι η εξάλειψη καθ’ ολοκληρίαν της διαδικασίας πληρωμής. Αντ' αυτού, υπολογιστές σαρώνουν τα τηλέφωνα των αγοραστών κατά την είσοδό τους, και στη συνέχεια χρεώνονται αυτόματα για τα αντικείμενα που βάζουν στις τσάντες μαναβικής καθώς φεύγουν για το σπίτι. (Στην εφημερίδα Times αναφέρθηκε ότι η εμπειρία έμοιαζε λίγο σαν "κλοπή".)

Λίγοι εργαζόμενοι εξακολουθούν να υπάρχουν στον χώρο για να αντιμετωπίζουν δυσλειτουργίες στο σύστημα, να απαντούν σε ερωτήσεις και να ελέγχουν τις ταυτότητες όσων θέλουν να αγοράσουν αλκοόλ. Από πλευράς καταναλωτή, δεν υπάρχουν διαμαρτυρίες: "εάν πραγματικά λειτουργεί, η τεχνολογία θα μπορούσε να μετατρέψει τα βαρετά ψώνια στα μανάβικα σε μια ευχάριστη δραστηριότητα, αφού δε θα χρειάζεται να περιμένουμε ‘με τις ώρες’ στην ουρά για να πληρώσουμε".

Ο Acemoglu πιστεύει ότι δεν είναι προδιαγεγραμμένο εάν η τεχνολογία που παρέχει τη δυνατότητα να ψωνίσεις χωρίς ανθρώπους στα ταμεία θα θέσει εκτός εργασίας εκατομμύρια ανθρώπους ή απλά θα δημιουργήσει ευκαιρίες για να μετακινηθούν αυτοί οι άνθρωποι σε άλλες θέσεις.

Επίσης, λέει ότι η απάντηση σε αυτό το ερώτημα θα δοθεί από τους πολιτικούς και τις επιλογές που θα κάνουν σχετικά με τον φορολογικό κώδικα, την εκπαιδευτική πολιτική και τις δαπάνες υποδομής, οι οποίες έχουν πολύ μεγαλύτερες επιπτώσεις ακόμη και από τις ενέργειες μιας τόσο ισχυρής εταιρείας όπως η Amazon. "Αυτές οι οικονομικές και τεχνολογικές συνθήκες, που καθορίζουν το σημείο όπου μας οδηγεί η αυτοματοποίηση, δεν είναι ακλόνητες", ισχυρίζεται ο Acemoglu. "Είναι κατά βάση κοινωνικές επιλογές".

Ο Acemoglu επισημαίνει, επίσης, ότι παρόλο που πολλά σχετικά με τη σχέση αυτοματοποίησης και απασχόλησης είναι άγνωστα, ο ισχύων φορολογικός νόμος και οι διάφορες κυβερνητικές πολιτικές έχουν δημιουργήσει κίνητρα  στους εργοδότες να αντικαταστήσουν τους εργαζόμενους με μηχανές, και όχι να τοποθετήσουν μηχανές που θα μπορούσαν να συνεργαστούν με τους εργαζόμενους.

Σε μια νέα εφημερίδα με τίτλο ‘Τεχνητή Νοημοσύνη, Αυτοματοποιήσεις και Εργασία’, ο Acemoglu και ο Pascual Restrepo - του Πανεπιστημίου της Βοστώνης, προσπαθούν να αναπτύξουν έναν πιο ακριβή τρόπο για να εξετάσουν τη σχέση μεταξύ αυτοματοποίησης και θέσεων εργασίας. Καταλήγουν, λοιπόν, στο συμπέρασμα ότι η αυτοματοποίηση είχε τη δυναμική να δημιουργήσει μεγαλύτερο πλούτο και το έπραξε, όμως ταυτόχρονα αύξησε την οικονομική ανισότητα.

Η ολοένα και μεγαλύτερη αύξηση των μηχανών θα μειώσει αναπόφευκτα τη ζήτηση ανθρώπινης εργασίας, λένε. Ωστόσο, υποστηρίζουν ότι αν επικεντρωθούμε στην ευρύτερη διαμοίραση του πλούτου που παράγει η οικονομία της Ρομποτικής και τις κατάλληλες επενδύσεις πάνω στην εκπαίδευση των εργαζομένων γύρω από τις δεξιότητες που χρειάζονται για να αναπτυχθούν, η αύξηση της ανεργίας και της ανισότητας μπορεί να επιβραδυνθεί.

Μπορεί ακόμη και η επιβίωση των ίδιων των μηχανών να εξαρτάται από αυτό. "Εάν δε βρούμε έναν τρόπο δημιουργίας κοινής ευημερίας από τα κέρδη παραγωγικότητας που προερχόμενα από την Τεχνητή Νοημοσύνη…", γράφει ο Acemoglu και ο Restrepo, "…υπάρχει κίνδυνος η πολιτική αντίδραση σε αυτές τις νέες τεχνολογίες να επιβραδύνει ή και να σταματήσει εντελώς την εφαρμογή και ανάπτυξή τους".

Πηγή: New Yorker

Διαβάστε Σχετικά…